گزارش تازه بیبیسی نشان میدهد که ممنوعیت آموزش دختران در افغانستان، میلیونها زن و دختر را به سمت ازدواج اجباری سوق داده و بسیاری از آنان آیندهای جز ازدواج پیشروی خود نمیبینند.
در این گزارش که روز دوشنبه، ۴ جوزا، نشر شده است، دختری ۱۹ ساله به نام مستعار «آلیا» را روایت میکند که برای فرار از ازدواج اجباری، صدها کیلومتر از ولایت دایکندی تا کابل سفر کرده و در یک دوره آموزش زبان انگلیسی ثبتنام کرده است؛ دورههایی که اکنون در کنار مدرسههای دینی، تنها گزینه محدود آموزشی برای دختران بالاتر از صنف ششم محسوب میشود.
آلیا گفته است که خانوادهاش پیش از بسته شدن مکتبها، او را برای رسیدن به رویای خلبانی تشویق میکردند، اما اکنون به دلیل بسته بودن مکتبها، دانشگاهها و نبود فرصت کاری برای زنان، ازدواج را تنها گزینه او میدانند.
براساس این گزارش، طالبان نزدیک به پنج سال است که دختران بالای ۱۲ سال را از تحصیل محروم کردهاند و هنوز زمان مشخصی برای بازگشایی مکتبهای دخترانه اعلام نشده است.
بیبیسی همچنان با زنانی گفتوگو کرده است که پس از بسته شدن مکتبها مجبور به ازدواج شدهاند.
زنی به نام مستعار «شاما» میگوید که در ۱۸ سالهگی و پیش از تکمیل تحصیل، به دلیل فشارهای اجتماعی و نگرانی خانوادهاش ازدواج کرده و اکنون با وجود داشتن دو فرزند، همچنان حس میکند آرزوهایش نابود شده است.
در این گزارش آمده است که افزایش فقر، محدودیتهای گسترده علیه زنان و ممنوعیت آموزش دختران، زمینه افزایش ازدواجهای اجباری و کودکهمسری را در افغانستان فراهم کرده است.
بیبیسی همچنان نوشته است که طالبان اخیراً قوانینی را تصویب کردهاند که به گفته نهادهای حقوق بشری، عملاً راه را برای مشروعیتبخشی به کودکهمسری باز میکند؛ از جمله مقرراتی که سکوت دختر نابالغ را به عنوان رضایت برای ازدواج تلقی میکند.
در بخش دیگری از گزارش، حمدالله فطرت، معاون سخنگوی طالبان در پاسخ به پرسشها درباره ادامه ممنوعیت تحصیل دختران گفته است که «هفت میلیون پسر و پنج میلیون دختر» در افغانستان در حال تحصیل هستند، اما درباره بازگشایی مکتبهای دخترانه بالاتر از صنف ششم توضیح روشنی ارایه نکرده است.
طالبان پس از بازگشت به قدرت در آگست ۲۰۲۱، آموزش دختران بالاتر از صنف ششم را در افغانستان متوقف کردند. با ادامه این محدودیت، دختران از رفتن به مکتبهای متوسطه و دانشگاهها محروم شدند و حضور زنان در بسیاری از عرصههای اجتماعی و کاری نیز محدود شد.
در نزدیک به پنج سال گذشته، طالبان بارها وعده بازگشایی مکتبهای دخترانه را مطرح کردهاند، اما این ممنوعیت همچنان پابرجاست.
نهادهای بینالمللی هشدار دادهاند که ادامه این وضعیت، میلیونها دختر افغانستان را از آموزش، اشتغال و استقلال اجتماعی محروم و زمینه افزایش ازدواجهای اجباری و کودکهمسری را فراهم کره است.
